The Pianist
Genel Tanıtım
The Pianist, Polonyalı piyanist Władysław Szpilman’ın gerçek hayat hikâyesini anlatan 2002 yapımı bir film. Yönetmen koltuğunda Roman Polanski var. Polanski, zaten çocukluğunda Nazi işgalinden kaçmış biri olduğu için, bu hikâye onun için oldukça kişisel. Film, çıktığı yıl büyük ilgi gördü; Cannes’da Altın Palmiye’yi kazandı ve Adrien Brody’ye En İyi Erkek Oyuncu Oscar’ını getirdi.
Film, savaşın karmaşasından çok, bir insanın hayatta kalma mücadelesine odaklanıyor. Her şeyini kaybeden bir piyanistin nasıl yeniden ayağa kalkmaya çalıştığını izliyoruz. Fazla dramatik anlatımlara başvurmadan, gerçekçilikten ödün vermeden ilerleyen bir film. Bu yüzden etkisi daha uzun sürüyor. IMDb’deki 8.5 puanı da bunun bir göstergesi.
Prodüksiyon
Filmin yapım süreci, hikâyenin kendisi kadar dikkat çekici. Roman Polanski, bu filmi çekmeye uzun süre yanaşmadı çünkü filmde anlattığı acılar, kendi çocukluğunda yaşadığı olayları hatırlatıyordu. Ancak Szpilman’ın kitabını okuduktan sonra bu projeyi yapmak istediğine karar verdi. Kitaptaki sade ve abartısız anlatım onu çok etkiledi.
Film, Almanya ve Polonya’da çekildi. Varşova’nın savaş dönemindeki hâli titiz bir araştırmayla yeniden oluşturuldu. Sokakların boşluğu, yıkılmış binalar ve şehrin gri atmosferi neredeyse bir belgesel görünümü sağlıyor.
Adrien Brody, rol için ciddi bir hazırlık sürecinden geçti. 14 kilo verdi, aylarca piyano çalıştı ve karakterin yaşadığı yalnızlığı daha iyi hissedebilmek için bir süre hayatını sadeleştirdiğini söyledi. Bu yüzden filmdeki performansı “rol yapmak”tan çok “yaşamak” gibi görünüyor.
Müzik
Filmin müzikleri büyük oranda Chopin’in eserlerinden oluşuyor. Chopin, hem Polonya kültüründe hem de Szpilman’ın hayatında özel bir yere sahip. Müzik filmde sadece bir eşlik unsuru değil; karakterin hayata tutunduğu tek dal haline geliyor.
En bilinen sahnede, Szpilman uzun bir sessizlik döneminden sonra bir Alman subayının önünde piyano çalıyor. Bu sahne, sadece müzikal açıdan değil, duygusal olarak da filmin zirvesi. Çünkü o anda hayatta kalmak için elinde kalan tek yeteneğini kullanıyor. Müzik, filmin ruhunu taşıyor.
Neden bu filmi izlemeliyiz?
The Pianist, savaşın ne olduğunu olabilecek en sade ve en dürüst şekilde anlatıyor:
Savaş, her günün bir diğerine benzediği, umudun eksildiği, insanların sessizce kaybolduğu, sıradan hayatların dramatik bir şekilde kesintiye uğradığı bir süreç.
Filmde insanı en çok etkileyen şey de şu ki, Szpilman bir kahraman değil. Aslında hiçbir zaman olmak istemiyor. O sadece yaşamak istiyor. Her gün biraz daha yorgun, biraz daha yalnız ama hâlâ ayakta. İnsan denen şeyin bu kırılgan ama inatçı yanı, filmde çok iyi anlatılıyor.
Jojo Rabbit daha umut veren bir yerden bakıyordu; The Pianist ise daha karanlıkta duruyor. Ama ikisinin de söylediği şey aynı: İnsanlık, en zor zamanlarda bile tamamen kaybolmuyor. Bir yabancının küçük bir yardımı, bir tabak yemek, bir kapı, bir sıcak bakış — bazen bir hayat kurtarıyor.
Film sana şunu düşündürüyor:
“İnsanı hayatta tutan şey nedir?
Yemek mi? Güvenlik mi? Yoksa içindeki o küçücük ‘devam et’ sesi mi?”
Ve filmi bitirdiğinde, belki de insan olmanın ne kadar büyük bir sorumluluk olduğunu daha iyi anlıyorsun.
